Ulica Katowicka w Świętochłowicach na starych fotografiach i pocztówkach

Tak wyglądała przed laty ul. Katowicka w Świętochłowicach. Jej początki sięgają XIX w. Budowa tej ważnej arterii zainicjowała wówczas rozwój Świętochłowic - śląskiego młodego i dynamicznego, przemysłowego miasta.

W pierwszych stuleciach swego istnienia (a istniały od średniowiecza) Świętochłowice rozwijały się powoli. Rewolucję - dosłownie, bo przemysłową - przyniosła pierwsza połowa XIX wieku. W jego latach 20. powstała w Chropaczowie pierwsza kopalnia węgla kamiennego, o nazwie „Król Saul”, a przy niej huta cynku „Fanny”. Analogicznie w Świętochłowicach uruchomiono hutę „Bethlen-Falva” (późniejszą „Florian”, istniejąca do dziś jako oddział ArcelorMittal Poland S.A.) i kopalnię „Fausta”.

Świętochłowice i Donnersmarckowie

Zakładów przemysłowych szybko przybywało, a istniejące się rozbudowywały; w pierwszych inwestycjach prym wiódł ród przemysłowych magnatów Henckel von Donnersmarcków. „Faustę” z czasem zintegrowano z paroma innymi kopalniami, tworząc kopalnię „Deutschland” (później „Polska”). W Lipinach, powstałych już w wyniku rewolucji przemysłowej (w nich samych narodziło się tymczasem osiedle robotnicze Piaśniki), założono kopalnię „Matylda”. Tam też powstała huta cynku „Silesia”. Na gruntach pod Świętochłowicami uruchomiono Eintrachthütte (później huta „Zgoda”). Dała ona początek osadzie robotniczej o tej samej nazwie, przyłączonej do Świętochłowic w 1929 r. W 1845 r. do Świętochłowic dotarła kolej żelazna z Wrocławia.

Historycy twierdzą, że dzięki Donnersmarckom małe w XIX wieku Świętochłowice szybko urosły do znaczącej osady przemysłowej, a potem powiatowej miejscowości. I to właśnie z inicjatywy Guido Henckel von Donnersmarcka w 1879 r, została zbudowana ul. Katowicka.

Pod numerem 30 mieści się zresztą budynek Dyrekcji Kopalń i Hut Donnersmarcków. Dziś mocno zniszczony. Ulica wielokrotnie zmieniała swoją nazwę. Była to Bahnhofstraße (Dworcowa), Wolności, Adolf-Hitler-Straße oraz Armii Czerwonej.

Poza byłą dyrekcją zakładów Donnersmarcków przy ul. Katowickiej znajduje się gmach Urzędu Miejskiego, wieża ciśnień, wieża zegarowa, hala targowa oraz dwa kościoły – katolicki Piotra i Pawła oraz ewangelicki Jana Chrzciciela. Kamienice wzdłuż ulicy miały secesyjny wystrój, a wiele z nich było tzw. domami urzędniczymi. W 2003 roku zachodnią cześć ulicy zamieniono w deptak.

Trudny wiek Świętochłowic

W XX wieku rozwój Świętochłowic wyhamował. Nie tylko gospodarczy, bo i terytorialny - miasto centralnie położone w sercu Górnośląskiego Okręgu Przemysłowego, pomiędzy konkurencyjnymi ośrodkami, jak Chorzów, Bytom i Ruda Śląska, nie miało takich możliwości ekspansji jak np. położone peryferyjnie Katowice, Gliwice czy nawet Zabrze. Zaawansowane w chwili swego wdrażania technologie przemysłowe, w swoim czasie najnowocześniejsze w Niemczech i Polsce, stopniowo się starzały, stając się coraz mniej efektywne i wywierając coraz bardziej degradujący wpływ na środowisko naturalne i warunki życia mieszkańców. XXI wiek przyniósł kres wydobyciu węgla i ograniczenie produkcji hutniczej.

188198743 323347912692210 6689397016833738753 n

Może Cię zainteresować:

Historia Świętochłowic - przedwojenne miasto pełne życia. Zobacz wideo

Autor: NGS24

02/04/2021

Bytomska 26

Może Cię zainteresować:

Dom Preisnera w Świętochłowicach. Gmach z wielką historią

Autor: NGS24

29/01/2022

czytaj więcej:

188198743 323347912692210 6689397016833738753 n

Historia Świętochłowic - przedwojenne miasto...

Stara apteka świętochłowice

Apteki w Świętochłowicach. Jak jest dziś, a jak...

Świętochłowice Dom Preisnera

Trochę o hotelach. Także w Świętochłowicach

Las

Czy w Świętochłowicach są lasy?

Bytomska 26

Dom Preisnera w Świętochłowicach. Gmach z wielką historią

Jozef stompel

Świętochłowiczanin w Konkursie Chopinowskim. Tam się działo!

Historyczny obraz KWK Polska sentymentalna rodzinna historia

Ten obraz ze znaną kopalnią był darem samych Donnersmarcków!